Ma`lumot

   Yangibozor tuman Sanitariya Epidemiologik Osoyiştalik va Jamoat Salomatligi bölimi epidemiologiya va immunoprofilaktika bölinmasida yuqumli kasalliklar tarqalişi oldini olinişi böyiça barça profilaktik çoralari körilib, aholi örtasida tarğibot-taşviqot işlari olib borimoqda. Tumanda yuqumli kasalliklar   ötkir oşqozon-içak kasalliklaridan mavsumiy kasallik ötkir diareya kasalligi 2025-2026 yilning 9 oyi davomida 17 nafar kasallaniş holati qayd qilingan, Salmonellyoz kasalligi 2025 yilda 1 nafar,2026 yil şu davrga   qayd qilinmagan. Qizamiq kasalligi  2025-yilda 29 ta,2026 yilda esa 2 ta holat (-27 ta kamaygan), virusli gepatit A kasalligi 2025 yilda 4 ta ,2026 yilda 1 ta holatga (-3 ta holatga kamaygan) kasallaniş qayd qilingan. Yuqori nafas yöllari virusli infeksiyalari 2025-yilda 243 holatda qayd qilingan, 2026-yil 194 nafar kasallaniş holati kuzatilgan bölib, ötgan yilga nisbatan 49 ta holatga kamaygan. Sil kasalligi 2025-yilda 37 holat,2026 yilda 17ta holat qayd qilingan,(-20ta holatga kamaygan).  

Yuqumli va parazitar kasalliklardan Enterobioz kasalligi 2025-yilda 317 ta holat qayd qilingan bölsa 2026-yilda 318 ta holat qayd qilingan, ya`ni kasallaniş ötgan yilga nisbatan 1 holatga oşgan. 

Yuqumli kasalliklarni tahlil qilib kasalliklarni oldini böyiça nazorat işlari “Yangiça mahallabay” tizimi asosida reja grafik asosida har  oyda belgilangan  mahallalarda yuqumli va yuqumli bölmagan kasalliklarni oldini oliş böyiça aholi bilan xonadonlarda sanitariya tarğibot-taşviqot işlari olib borildi. Aholiga yuqumli kasalliklarni oldini oliş maqsadida patronaj hamşiralarni jalb qilgan holda profilaktik emlaş işlarini vaqtida ötkaziş böyiça tarğibot-taşviqot işlari olib borildi

Immunoprofilaktika yönalişida tumandagi 0-16 yoşgaça bölgan bolalar örtasida boşqariluvçi yuqumli kasalliklarni oldini oliş maqsadida har oyda rejali emlaş işlari olib borilmoqda.Qizamiq kasalligini oldini oliş maqsadida epidemiologik körsatma asosida emlaş jarayonlari olib borilmoqda. 

Tuman böyiça karantin va öta xavfli yuqumli kasalliklar jumladan, vabo, toun quturiş, kuydirgi, Krim-Kongo gemorragik isitma kabi va unga gumon qilingan kasalliklar qayd  qilinmadi.

Özbekiston Respublikasi Soğliqni saqlaş Vazirligining 25 yanvar 2012 yil 25- sonli "Özbekiston Respublikasida vabo kasalligi ustidan epidemiologik nazoratni yanada takomillaştiriş töğrisida"gi buyruğini bajariş borasida bir munça işlar amalga   oşirildi.

Tumanda ötkir oşqozon kasalliklari, jumladan, ötkir diareya kasalligi 2025 yil 9 oyi davomida 17 nafar qayd qilingan bölsa, 2026 yilning şu davriga ham 17 nafar qayd qilingan. Barça kasallik öçoqlarida epidemiologik suriştiruv işlari ötkazilgan.

Özbekiston Respublikasi SSVning 2012 yil 29 oktabrdagi 310-sonli buyruğining bajarilişi böyiça tuman tibbiy xodimlar örtasida karantin va boşqa öta xavfli kasalliklarning oldini oliş böyiça 2026  yil  har çorakda tibbiy xodimlar örtasida seminarlar ötkazildi. 

Bundan taşqari oilaviy poliklinika va barça OŞP larda oşqozon içak, karantin kasalliklarining oldini oliş böyiça monitoring usulida yil davomida örganişlar ötkazilib kelmoqda. Barça tibbiy muassasalarda "TTB bölimlari, poliklinika, OP va OŞP larda" ximoya kiyimlari, laboratoriyaga analiz oliş va dori-darmon jamlamalari taşkil qildirib qöyildi..

Reja böyiça xar yili tumandagi oçiq suv havzalaridan vabo vibrioniga aprel-oktabr oylarida tekşiriş uçun, 2026 yil 9 oyida 212 ta suv namunasi belgilangan nuqtalardan olib reja böyiça topşirildi va  musbat natija   aniqlanmadi.

Özbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 8 iyul 2011y. "Qarovsiz qolgan hayvonlarni tutiş va saqlaş bilan boğliq xizmatlar faoliyatini takomillaştiriş çora- tadbirlari töğrisida"gi 202-sonli qarorining bajarilişi böyiça 2025 yilda hayvonlardan jarohat olgan kişilar 118 ta qayd qilingan bölsa 2026 yil şu davrga kelib 110 ta holat, (-8 ta kamaygan) qayd qilindi. Şu 110 holatdan 18 yoşgaça bölgan bolalar -66 nafar bölib, 60 % , 2026 yilda 86 nafari it va 18 tasi muşuklar va 10 tasi yovvoyi hayvonlar ya'ni kalamuşlar bilan jarohat olgan.

Tuman böyiça it egasi ma'lum, ya'ni qarovsiz qolgan «D» kategoriyadagi hayvonlar bilan jarohat olganlar 2026 yil 9 oy mobaynida 86 nafar bölib, şulardan it saqlaş qoidalariga amal qilmagan fuqarolar içki işlar bölimiga çora köriş uçun tağdim qilindi. Hayvonlardan jarohatlangan Antirabik immunoglobulin (AIG) olişi kerak bölgan 2026 yil 9 oy davomida esa 25 kişi töliq antirabik vaksina va immunoglobulin bilan ta'minlandi va qilindi. Belgilangan kişilarga töliq va şartli kurslar bilan emlaş tavsiya qilindi va emlandi. Bundan taşqari reja böyiça qarovsiz qolgan hayvonlarni ovlaş bölimi xodimlari reja böyiça 2 ta kişiga profilaktik antirabik vaksina bilan qayta emlaş işlari olib   borildi.

Tumanda bugungi kunda hayvonlardan jarohatlangan aholini emlaş uçun antirabik vaksina , immunoglobulin va qoqşolga qarşi anatoksin,Viloyat sanitariya- epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi Boşqarmasi tomonidan xarid qilinib, tibbiyot muassasalariga budjet mablağlari hisobidan bepul yetkazib berilmoqda. 2026 yilda tuman böyiça hayvonlardan jabrlanib tibbiy yordamga murojaat qilgan 110 nafar fuqarolarga quturiş kasalligini oldini oliş maqsadida -360 doza quturişga qarşi vaksina-514 573 60 söm , 90 flakon (2,5 ml) quturişga karşi zardob (immunoglobulin)-24 956 838 söm, SA-350 doza -5 357 420 söm işlatilgan va ja'mi 30 828 831,60 söm miqdorda mablağ sarflangan.

Zooantroponoz öta xavfli yuqumli parazitar kasalliklarni tuman xududiga çetdan kirib kelişi va mavjud tabiiy öçoqlardan kelib çiqişini oldini oliş böyiça 2026-2029 yillar davomida xamkorlikda olib boriladigan çora-tadbirlar rejasi 19.03.2026 yilda işlab çiqildi va şunga köra işlar olib borilmoqda.

Karantin va zooantroponoz öta xavfli yuqumli kasalliklar böyiça tuman TTB, veterinariya va obodonlaşiriş bölimida har yili fevral-mart oylarida seminar ötkazilib kelinmoqda. Bunda 23 ta veterinariya bölimi va obodonlaştiriş boşqarmasi 3 nafar it ovlaş bölimi xodimlari qatnaşdi. Özbekiston Respublikasi SSVning 2015 yil 23 yanvar 37-sonli «Respublikada aholi örtasida öta xavfli zooantroponoz yuqumli kasalliklariga qarşi olib borilayotgan çora-tadbirlarni takomillaştiriş töğrisida»gi buyruğini bajarilişi yuzasidan «Quturiş kasalligining oldini oliş» mavzusida tuman tibbiyot birlaşmasi xodimlari va alohida OP va OŞPlarda 2026 yil mart oyida seminar ötkazildi, bunda TTBdan  55 nafar vraç va örta tibbiy xodimlar   qatnaşdi.

Tuman veterinariya va çorvaçilikni rivojlantiriş bölimida 10.07.2026 yil kuni tuman  epidemiologik osoyiştalik va jamoat salomatligi bölimining 07.07.2026 yildagi 305-12-178- SES/ 2026- sonli buyruğiga asosan, Özbekiston Respublikasi Soğliqni saqlaş vazirligining 23.01.2015 yildagi ‘‘Respublikada aholi örtasida öta xafli zooantraponoz yuqumli kasalliklarga qarşi olib borilayatgan çora-tadbirlarni takomillaştiriş töğrisida’’ № 37-sonli, Özbekiston Respublikasi Soğliqni saqlaş vazirligining 10.07.2012 yildagi ‘‘Xodimlarning tibbiy körikdan ötkaziş tartibi toğrisidagi nizomini tasdiqlaş haqida’’gi 200-sonli buyruqlari, hamda Özbekiston Respublikasining 20115 yil 26 avgustdagi ‘‘Aholining sanitariya-epidemiologik osoyiştaligi toğrisida’’gi 393-sonli Qonuni va sanitariya nazoratiga oid qonun osti hujjatlar talablari bajarilişining talablarini bajarilişi yuzasidan sanitariya epidemiologik tekşiruvi ötkazildi. Tekşuv natijalariga köra, bölim mutaxassisi Ataxanov Mga nisbatan ma’muriy bayonnoma rasmiylaştirildi ya’ni 15.07.2026 yil kuni eng kam bazaviy hisoblaş miqdorining 5 barobar  (2 060 000 söm) , 13/49-qarori  asosida  belgilandi.

Viloyat hokimining 2026 yil farmoişining bajarilişi böyiça tumanda epizootik va epidemik barqarorlikni saqlaş, hayvonlarning yuqumli kasalliklar çaqiruvçilarini kirib kelişi va tarqalişini muhofaza qiliş böyiça 2026 yil fevral oyidan apreligaça hayvonlarni profilaktik emlaş böyiça “Dolzarb 90 kunlik” ötkazilib kelinmoqda, bunda 9 oy davomida 2000 itlar quturiş kaslligiga qarşi emlandi. Tumanda Uz.R.ning 202-son qarorining bajarilişi böyiça har yili tuman tibbiyot birlaşmasi, Obodonlaştiriş boşqarmasi, veterinariya bölimi, tuman TTB, tuman xalq maorif bölimi va barça fuqarolar yiğini raislariga xatlar yuborilib kelinmoqda.

2026 yil 9 oy davomida 25 ma'ruza va 2246 ta suhbatlar ötkazilib aholiga şu ötgan davrda 1964 dan ortiq eslatmalar tarqatildi. Bundan taşqari mahalliy röznomaning 2026 yil iyun oyida «Quturiş kasalligidan saqlaning» va ”Diareya va ovqatdan zaharlaniş” mavzusi böyiça gazetada maqola çop etildi va dehqon bozorida 6 ta radioleksiya ötkazildi. Hayvonlardan jabrlangan kişilarni erta topiş va birlamçi antrabik yordam körsatiş  maqsadida   tuman  markaziy  kasalxonasi,   veterinariya  bölimi  va   tuman  SEO  va  JSB tibbiy hodimlari tomonidan aholini uyma-uy yurib suriştiruv işlari va şuningdek, kasallikning oldini oliş böyiça uy hayvonlarini saqlaş qoidalarini tuşintiriş işlari   kuçaytirildi.

Tumanda 8 ta nosoğlom Kuydirgi kasalligi öçoği mavjud bölib, ular betonlaştirilgan va tevarak- atrofi panjara bilan öralgan va ular har yili qaytadan ta'mirlanib kelmoqda. Ular atrofidagi yaqin yaşaydigan kişilarga kuydirgi kasalligiga qarşi emlaş işlari har yili rejalaştirilib kelmoqda. Mavjud nosoğlom öçoqlardan kuydirgi kasalligini aniqlaş uçun har yili reja böyiça 80 ta tuproq namunasi Viloyat öta xavfli kasalliklar laboratoriyasiga olib topşirilişi, bundan taşqari 26 namuna teri, 15 namuna oqava suv, brutsellyoz kasalligini aniqlaş uçun 62 sut, 20 namuna yem-xaşak, quşxonadan 56 ta tuproq namunasi va tuman veterinariya, çorvaçilik fermerlari xodimlari, qassoblardan 78 tadan qon namunasi olib toşirildi.

Tuman veterinariya bölimi tomonidan 7390 ta itlar quturiş kasalligiga qarşi emlaş işlari rejalaştirilgan va xozirgaça 2000 qilingan va 27,06% ga   bajarilgan.

Tuman Obodonlaştiriş boşqarmasiga qaraşli 3 kişidan iborat it ovlaş brigadasi tomonidan 1008 ta itlar ovlangan va  yöqotilgan.

Tumanda yuqumli kasalliklarni oldini oliş böyiça çora-tadbirlar va sanitariya-tarğibot işlari davom qildirilmoqda.

Bölim boşliği:                                                     I.Qodirov

Ijro:G.Ruzmetova

 Тел:97-361-77-38